నూతన వ్యాసములు:
latest

728x90

header-ad

468x60

2, జూన్ 2020, మంగళవారం

చతుఃషష్టి ఉపచారాలు - ChatuShasti Upacharamulu

చతుఃషష్టి ఉపచారాలు - ChatuShasti Upacharamulu

ఒకసారి శ్రీశంకరాచార్యులవారికి లలిత అమ్మవారు 64 కళలతో, 64 యోగినీ దేవతలు చతుఃషష్టి ఉపచారాలు చేస్తూ ఉన్న రూపంతో, దర్శనమిచ్చినపుడు ఆ ఆనందపారవశ్యములో ఆశువుగా రచించిన స్తోత్రంలో అమ్మవారికే అధికారం ఉన్న చతుఃషష్టి ఉపచారాలను ఈ విధంగా వివరించేరు. అవి.

  •  1. అర్ఘ్యం,పాద్యం,ఆచమనీయం – అమ్మవారి కాళ్ళు, చేతులు జలముతో కడిగి, త్రాగుటకు జలము సమర్పించడం
  •  2. అభరణ అవరోపణం – ముందురోజు వేసియున్న ఆభరాణాలు తీయడం
  •  3. సుగంధ తైలాభ్యంజనం – వంటికి నూనె పట్టించడం
  •  4. మజ్జనశాలా ప్రవేశము – స్నానాల గదికి తీసుకొని వెళ్ళడం
  •  5. మణిపీఠోపవేశనం – మణులతో అలంకరించిన పీఠముపై కూర్చోపెట్టడం
  •  6. దివ్యస్నానీయ ఉద్వర్తనం – నలుగు పెట్టుట
  •  7. ఉష్ణోదక స్నానము – వేడి నీటితో స్నానము చేయించుట
  •  8. కనక కలశచ్యుత సకల తీర్థాభిషేచనం – బంగారుకలశలలో పవిత్రనదులనుండి తీసుకువచ్చిన సకల పవిత్ర తీర్థములతో అభిషేకము
  •  9. ధౌతవస్త్ర పరిమార్జనం – పొడిగుడ్డతో శుభ్రంగా తుడవడం
  • 10. అరుణ దుకూల పరిధానం – ఎర్రని వస్త్రము ధరింపజేయడం
  • 11. అరుణకుచోత్తరీయం – ఎర్రని ఉత్తరీయమును (జాకెట్టు) ధరింపజేయడం
  • 12. ఆలేపన మంటప ప్రవేశనం – అత్తరు మొదలైన అలేపనలు పూసే గృహానికి అమ్మవారిని తీసుకొని వెళ్ళడం అక్కడ మళ్ళీ మణిపీఠముపై కూర్చోపెట్టడం
  • 13. చందన అగరు కుంకుమ సంకు మృగమద కర్పూర కస్తూరీ గోరోజనాది దివ్య గంధ సర్వాంగీణ ఆలేపనం – వివిధ దివ్య గంధములను అమ్మవారికి అలదింపజేయడం
  • 14. కేశాభరస్య కలాదుల అగరు ధూపం – కేశములు విస్తారపరచి సుగంధధూపం వేయడం
  • 15. జడవేసి, మల్లికా మాలతీ చంపక అశోక శతపత్ర పూగ క్రముక మంజరీ పున్నాగ కల్హార ముఖ్య సర్వ ఋతు కుసుమమాల సంప్రయం - వివిధఋతువులలో పూచిన సుగంధ పుష్పములతో అల్లిన మాలతో అమ్మవారిని అలంకరించడం
  • 16. భూషణమండప ప్రవేశము – అలంకార గది ప్రవేశము
  • 17. మణిపీఠోపవేశనము - అక్కడమళ్ళీ మణిపీఠం పై కూర్చోపెట్టడము
  • 18. నవమణిమకుట ధారణ – తొమ్మిది రకాల మణులతో కూర్చిన కిరీటం పెట్టడం
  • 19. దానిపైన చంద్ర శకలం పెట్టడం
  • 20. సీమంతంలో సింధూరాన్ని దిద్దడం
  • 21. తిలక ధారణము – నుదుటిపై తిలకంతో బొట్టు పెట్టడం
  • 22. కాలాంజనం దిద్దడం – అమ్మవారి కళ్ళకు కాటుక పెట్టడం
  • 23. పాళీయగళం – అమ్మవారికి చెంప స్వరాలు (మాటీలు) అలంకారం చేయడం
  • 24. మణికుండళయుగళం - మణికుండలములు రెండు చెవులకు అలంకరించడం
  • 25. నాసాభరణం – ముక్కుకి నాసాభరణం అలంకరించడం
  • 26. అధరయావక లేపనం – పెదవులకు పూసే లత్తుక పూయడం
  • 27. ఆర్య భూషణం - ప్రధాన భూషణం అలంకరించడము
  • 28. మాంగల్య సూత్రము – మంగళ సూత్రమును అలంకరించుట
  • 29. హేమచింతాకం – బంగారుతో కూడిన చింతామణులమాల వేయడం
  • 30. పతకం – బంగారు పతకం
  • 31. మహాపతకం – పెద్దదిగా ఉన్న బంగారు పతకం
  • 32. ముక్తావళి – మూడు వరుసల ముత్యాలహారం
  • 33. ఏకావళి – 27 ముత్యాలతో కూడిన ఒక వరుస ముత్యాలహారం
  • 34. చన్నభీరము – యజ్ఞోపవీతం లాగ భుజములమీదనుండి వేసే ఒక ఆభరణము
  • 35. కేయూర యుగళ భూషణ చతుష్టయము – నాలుగు చేతులకు నాలుగు కేయూరములు ( దండ కడియాలు)
  • 36. వలయావళి – నాలుగు చేతులకు కంకణములు
  • 37. ఊర్మికావళి – నాలుగు చేతులకు ఉంగరములు
  • 38. కాంచీధామము – వడ్డాణము అని పిలువబడే నడుము చుట్టూ అలంకరించే ఆభరణము
  • 39. కటిసూత్రము – వడ్డాణానికి చుట్టూ మువ్వలతో ఉండే సూత్రము
  • 40. సౌభాగ్యాభరణం – అశోకచెట్టు ఆకులాగ ఉండే ఒక ఆభరణం (కుత్తిగంటు)
  • 41. పాదకటకం – కాలి అందెలు
  • 42. రత్ననూపురములు – దానిచుట్టూ మువ్వల రత్ననూపురములు
  • 43. పాదంగుళీయములు - మట్టెలు
  • 44. పాశం – పైన ఉన్న కుడి చేతిలో తాడు
  • 45. అంకుశం – పైన ఉన్న ఎడమ చేతిలో అంకుశం
  • 46. పుండ్రేక్షు చాపము – క్రింద ఉన్నకుడి చేతిలో చెరుకువిల్లు
  • 47. పుష్పబాణములు – కింద ఉన్న ఎడమ చేతిలో పుష్పములతో చేసిన బాణములు
  • 48. శ్రీ మణి మాణిక్య పాదుక – ఎర్రని మణులతో ప్రకాశించే పాదుకలు
  • 49. స్వ సామన వేషభి ఆవరణ దేవతాభి సహ మహాచక్రాథిరోహణము – సర్వాలంకాణలతో ఉన్న ఆవరణదేవతలతో కూడిన మహాసింహాసనముపై అమ్మవారిని అధిష్టింపజేయడం
  • 50. కామేశ్వరాంగ పర్యాంక ఉపవేశము – అమ్మవారిని కామేశ్వరుని పర్యంకముపై కూర్చొండబెట్టుట
  • 51. అమృతచషకము – అమ్మవారికి త్రాగుటకు పాత్రతో మధువును అందించుట
  • 52. ఆచమనీయము – జలమునందించుట
  • 53. కర్పూరవీటిక – కర్పూర తాంబూలము నందించుట ( కర్పూరతాంబూలం అంటే ఎలాఉంటుందో, అందులో ఏ ఏ సుగంధద్రవ్యాలు ఉంటాయో ఈ క్రింద వివరించడమనది)
  • 54. ఆనందోల్లాస విలాస హాసము – అమ్మవారు తాంబూలం సేవిస్తూ ఆమె సంతసము, అనుగ్రహము తో కూడిన చేసే మందహాసము
  • 55. మంగళార్తికం – దీపముల గుత్తి ని అమ్మవారి చుట్టూ తిప్పడం
  • 56. ఛత్రము – అమ్మవారికి గొడుగు పట్టుట
  • 57. చామరము – అమ్మవారికి చామరము వీచుట
  • 58. దర్పణమ్ – అమ్మవారికి దర్పణం(అద్దం)చూపించుట
  • 59. తాళావృతం – అమ్మవారికి విసనకర్రతో విసురుట
  • 60. చందనం – గంధం సమర్పించుట
  • 61. పుష్పం – పుష్పాలను సమర్పించుట
  • 62. ధూపము – సువాసనభరితమైన ధూపమును వేయుట
  • 63. దీపము – దీప దర్శనము చేయించుట
  • 64. నైవేద్య,తాంబూల,నీరాజన నమస్కారములు – నవరసభరితమైన నైవేద్యమును సమర్పించుట, తరువాత తాంబూల నీరాజనాది సత్కారములతో నమస్కరించుట.


ఓం శ్రీ మాత్రే నమః

సంకలనం: కోటి మాధవ్ బాలు చౌదరి

« PREV
NEXT »